Bitka za tribine Uefe i Fife: Ko misli na navijače, a ko na profit
2026-03-30 - 12:44
FIFA će za turnir od 104 utakmice pustiti u prodaju oko 6,7 miliona ulaznica, raspoređenih u četiri kategorije. Najjeftinije karte za grupnu fazu počinju od 60 eura, dok najskuplje ulaznice za najatraktivnije mečeve u istoj fazi dostižu i do 2.700 eura. Kako turnir bude odmicao, cijene dodatno rastu. Najjeftinija karta za finale na stadionu MetLajf u Nju Džerziju 19. jula koštaće više od 2.000 eura, dok najskuplje dostižu gotovo 8.000 eura. Takva politika, uz ograničen broj najjeftinijih karata, uvođenje dinamičkog određivanja cijena i dodatne provizije na zvaničnoj platformi za preprodaju, izazvala je oštre reakcije navijača širom svijeta. Prošle sedmice, "Football Supporters Europe" podnio je formalnu žalbu Evropskoj komisiji, zajedno sa organizacijom za zaštitu potrošača, upravo zbog ovakvog modela prodaje. Za razliku od toga, UEFA planira da za EURO 2028, koji će se igrati u Engleskoj, Škotskoj, Velsu i Irskoj, zadrži većinu cijena na nivou iz 2024. godine. Najjeftinija kategorija, poznata kao „Fans First“, koštaće oko 34 eura, dok će naredna kategorija biti oko 69 dolara, što je u skladu sa cijenama od 30 i 60 eura korišćenim u Njemačkoj. Prema ranijim procjenama, između 40 i 50 odsto od ukupno tri miliona karata biće dostupno u ove dvije najniže kategorije, što znači da će najmanje 1,2 miliona ulaznica biti dostupno po znatno pristupačnijim cijenama nego na Mundijalu. U praktičnom smislu, to znači da bi navijač za cijenu jednog parking mjesta na Svjetskom prvenstvu u Sjedinjenim Američkim Državama, koje trenutno iznosi oko 175 eura, mogao kupiti karte za čak pet utakmica grupne faze Evropskog prvenstva. Konačna struktura cijena za EURO 2028 biće potvrđena tokom 2027. godine, ali UEFA je već najavila da bi premium kategorije i VIP paketi mogli poskupjeti, uz mogućnost uvođenja nove, još skuplje kategorije za najtraženija mjesta. Kritike na račun FIFA-e dolaze sa više strana. “FIFA koristi priliku da maksimalno poveća cijene”, poručila je Lindzi Ouens iz istraživačkog centra 2Graundvor Kolaborativ", ističući da su pojedine karte dostizale i cijene veće od 80.000 eura. “FIFA tvrdi da je ograničena tržišnim uslovima, ali kao organizator ima potpunu kontrolu nad prodajom i mogla bi učiniti karte pristupačnijim. Umjesto toga, koristi ograničenu ponudu i monopolsku poziciju da izvuče maksimum iz navijača”. Sličan stav ima i Ahmed Nilmale, direktor kompanije KYD Labs: “Ovo je ono što se dešava kada jedna organizacija kontroliše i ponudu i distribuciju. Bez konkurencije nema kontrole nad cijenama, a navijači nemaju alternativu”. FIFA, sa druge strane, ističe ogromnu potražnju, više od 500 miliona zahtjeva za ulaznice u posljednjem prodajnom ciklusu i preko milion prodatih karata – uz podsjećanje da kao neprofitna organizacija prihod ulaže u razvoj fudbala širom svijeta. U toj razlici između dostupnosti i profita, jasno se vidi i šira slika savremenog fudbala, između igre za ljude i industrije koja sve više testira granice njihove spremnosti da je prate.