Četiri propusta Trampa u ratu sa Iranom

2026-03-19 - 07:03

Bolton, koji je bio u Beloj kući od aprila 2018. do septembra 2019, poznat po ratobornom stavu prema Iranu koji je zagovarao i dok je bio Trampov savjetnik, pozdravlja odluku američke administracije da krene u rat i smatra da je vojna akcija opravdana jer „Iran neće odustati od toga da napravi nuklearno oružje i nastaviće da koristi terorizam kao glavno sredstvo spoljne politike“, i da pregovori ne vrede. „Ako niste spremni da živite sa tom prijetnjom – što mislim da ne treba da budemo – i ako ne možete da promijenite ponašanje režima, onda je opcija da promijenite režim. To je cilj koji opravdava vojnu akciju. E sad, da li je Tramp razmišljao na taj način – to je, na žalost, drugo pitanje. Već su napravljene neke greške koje mogu da se isprave, ali su načinile štetu“, rekao je za Insajder nekadašnji Trampov savjetnik za nacionalnu bezbjednost. Bolton smatra da je predsjednik SAD napravio četiri propusta. „Prvo, nije pripremio američku javnost za rat, iako postoje jaki argumenti u prilog upotrebi vojne sile. Drugo, nije pripremio Kongres – i to može da mu se obije o glavu jer se bliže međuizbori u novembru i sve se gleda kroz političke odluke. Treće, nije pripremio saveznike. Ne samo NATO, već i arapske zemlje, Japan, Tajvan i druge države u Aziji koje zavise od nafte iz Perijskog zaliva“, navodi Bolton. Četvrti Trampov propust – a po Boltonovom mišljenju i najgori od svih – je što nije pripremio opoziciju u Iranu. „Nije radio sa njima, nije im pomagao, a oni bi trebalo da imaju najvažniju ulogu u promjeni režima“, rekao je Bolton. Sve te greške, kaže Bolton, „mogu da se isprave“. „Ali, kada ih spojite – postavlja se pitanje da li je uopšte moguće ostvariti cilj i promijeniti režim“, rekao je nekadašnji Trampov savjetnik za nacionalnu bezbjednost. Bolton je uvjeren da američki napadi sami po sebi nisu dovoljni za smjenu režima, ali da mogu da ga oslabe. „Mogu da smanje kapacitete i pošalju poruku da režim ne može da se brani, pa samim tim ni da potraje. Da sam dio tamošnje vlasti i da vidim da brod tone, vjerovatno ne bih tonuo sa njim. To bi omogućilo opoziciji da napravi frakcije u vlasti, podijeli je, oslabi i dovede do kolapsa“, naveo je Bolton. Podsjećajući da su u dosadašnjim američko-izaelskim napadima uništeni iranski vojni kapaciteti i ubijeni mnogi lideri – među posljednjima i Ali Laridžani, sekretar Savjeta za nacionalnu bezbjednost – Bolton tvrdi da je „sve to već oslabilo režim i njegovu sposobnost da se brani“ i da bi „tu opozicija mogla da nastupi“. „Dakle, ako je to plan, onda bi vremenom mogao da se desi pad režima“, rekao je bivši Trampov savjetnik za nacionalnu bezbjednost za Insajder. Džon Bolton je u Beloj kući proveo godinu i po dana, a otpušten je sa mjesta savjetnika za nacionalnu bezbjednost u septembru 2019. godine, zbog profesionalnih i ličnih neslaganja sa Trampom. O svom mandatu napisao je knjigu „Soba u kojoj se sve dogodilo“, gdje je, između ostalog, govorio i o tome kako je Tramp nekonzistentan i impulsivan u donošenju odluka o vojnim akcijama.