NVO Eko-tim: Evaluacija trafostanice Brezna nije predmet MEGA studije

2026-01-29 - 18:25

Iz NVO Eko-tim reagovali su na tekst građanske inicijative “Spasimo Brezna” ističući da je netačan navod da njihova nacionalna studija solarnih i vjetroelektrana, Montenegro Energy Growth and Acceleration (MEGA) na bilo koji način favorizovala bilo koje čvorište uključujući navedenu trafostanicu Brezna. <<>> Njihovo reagovanje prenosimo integralno: Tema energetske tranzicije Crne Gore legitimno otvara pitanja, dileme i zabrinutosti, i to poštujemo. Međutim, u tekstu „GI Spasimo Brezna: Nacionalna MEGA studija ne smije postati osnova energetske politike Crne Gore“, objavljenom 29. januara 2026. godine u crnogorskim medijima, MEGA studiji su pripisane tvrdnje i namjere koje nijesu utemeljene u njenom sadržaju, zbog čega je potrebno reagovati i iznijeti činjenice. Netačan je navod da naša studija na bilo koji način favorizuje bilo koje čvorište na mreži uključujući navedenu trafostanicu Brezna, kao i navod da su citirani kapaciteti planirani za priključenje izvedeni ovom studijom. Ulazni podaci za izračun slobodnog kapaciteta prenosne mreže uključivali su važeći Desetogodišnji plan razvoja elektroprenosne mreže koji je odobren od strane Regulatorne agencije za energetiku, a koji sadrži planirane elektrane sa izdatim uslovima o priključenju. Taj podatak je neizostavan element ove vrste studije, a te podatke posjeduje CGES kao nadležni operator mreže. U tom smislu uključenje CGES-a ne predstavlja konflikt interesa nego uključenje relevantnog stručnog tijela. Ovo je prva studija ovakve vrste u Crnoj Gori koja se zasniva na naučno-istraživačkoj metodologiji te autori, projektni tim i institucije iz Savjetodavnog odbora stoje iza njenih rezultata. Netačno je da su identiteti autora na bilo koji način sakriveni. Autori su navedeni u javnom sažetku studije, a sastanci i sastav svih tijela projekta, uključujući i sastav Savjetodavnog i revizionog odbora detaljno su dokumentovani i dostupni na zahtjev. MEGA studija zasnovana je na metodologiji pametnog odabira lokacija koju je razvila organizacija The Nature Conservancy. Ovakav pristup ima za cilj sagledavanje i usklađivanje širokog spektra društvenih, prirodnih i privrednih aspekata prostora u ranom planiranju razvoja obnovljivih izvora energije na niskokonfliktnim lokacijama, a koja je primenjena u izradi sličnih studija u Hrvatskoj, Srbiji i Sjevernoj Makedoniji. Organizacije The Nature Conservancy i Eko-tim ostaju otvorene za dijalog i spremne da dodatno pojasne sve aspekte MEGA studije koji su izazvali nedoumice, u cilju objektivnog i informisanog razumijevanja njenih nalaza i metodologije.