U međunarodnoj operaciji protiv ekološkog kriminala uhapšeno preko 300 osoba
2026-03-11 - 10:58
Globalna operacija pod nazivom „Custos Viridis“ sprovedena je između januara i decembra 2025. godine na pet kontinenata. Europol je u akciji sarađivao sa partnerima iz 71 države, kao i sa brojnim međunarodnim organizacijama. Tokom operacije sprovedeno je 1.048 inspekcija širom svijeta, koje su dovele do hapšenja stotina osumnjičenih i zaplijene velikih količina otpada i zagađujućih materija. U tim akcijama zaplijenjeno je: 127.149 tona otpada, 602 tone zagađujućih materija, uključujući 398 tona gasova sa efektom staklene bašte (Fgas), 75 tona sredstava za zaštitu bilja i 2,3 tone žive. Pored toga, vlasti su zaplijenile skoro 10 miliona evra u gotovini i na bankovnim računima, kao i ključne dokaze, 130 vozila, tešku mehanizaciju, vatreno oružje, stanove i kompanije. Zaplijenjene vrste otpada koje su predmet ilegalne trgovine uključuju vozila predviđena za rashodovanje, metalni otpad, plastiku, korištene solarne panele, električni i elektronski otpad, gume i tekstilni otpad. Prema procjenama istražitelja, takav otpad mogao bi kriminalnim mrežama donijeti najmanje 31 milion evra ilegalne dobiti. Istraga je pokazala i nove trendove u ekološkom kriminalu. Kriminalne grupe sve češće koriste legalne transportne i reciklažne kompanije kao paravan za ilegalni izvoz otpada, koji se u dokumentaciji često prikazuje kao materijal za reciklažu. Poseban problem predstavlja ilegalna trgovina fluorisanim gasovima, koji se koriste u rashladnim sistemima i klimatizaciji. Zbog strogih evropskih ograničenja njihove upotrebe i visoke cijene na tržištu, kriminalne mreže organizuju krijumčarenje ovih gasova iz zemalja sa slabijom kontrolom. Istražitelji su zabilježili i rast ilegalnog izvoza novih vrsta otpada, uključujući polovne solarne panele, elektronski otpad i tekstil, koji se često šalju u države gdje su ekološki propisi i kontrole slabije. Europol upozorava da je ekološki kriminal jedna od najbrže rastućih oblasti organizovanog kriminala u svijetu, jer kriminalne mreže ostvaruju veliku dobit uz relativno mali rizik od otkrivanja.